Fair practices: vergoedingen, goed bestuur en integriteit

Fair practices. Da’s solidariteit onder collega’s, nultolerantie voor grensoverschrijdend gedrag, actief werken aan antiracisme, vertrouwen en veiligheid, gendergelijkheid, antimysogynie, ecologie en nog veel meer. Fair practices. Da’s nooit af, daar kun je aan blijven werken.” (www.kunsten.be)

Het charter fair practices werd na een participatief werkproces goedgekeurd door de leden van oKo (het landelijke overleg van kunstenorganisaties waar CAMPO lid van is, www.overlegkunsten.org) en samen met een online toolbox toegankelijk gemaakt voor iedereen in de kunstensector.

Deze principes gelden voor samenwerkingen in alle artistieke disciplines en genres: 

  • solidariteit: collectieve sociale verantwoordelijkheid voor de waardering van werk en kwaliteitsvolle samenwerkingen;
  • transparantie: gelijkwaardig in gesprek over verwachtingen en de waardering van ieders inbreng;
  • duurzaamheid: in professionele samenwerkingen aan kennis- en ervaringsopbouw doen binnen de geldende kaders;
  • verantwoordelijkheid: vanuit een wederzijds vertrouwen verantwoordelijkheid delen.

Dit is het richtinggevende kader voor twaalf afspraken, als houvast voor de praktijk. Individuen en organisaties, dus ook CAMPO, onderschrijven ze via de campagne 'Juist is juist' en maken zo samen beweging.

 

Vergoedingen

In ons personeelsbeleid is er geen onderscheid (meer) in de positie van medewerkers. Zelfstandig of in loondienst, iedereen wordt correct betaald. Op juistisjuist.be vind je de principes en cao’s voor de kunstensector terug. Eerlijk loon voor eerlijk werk, daar komt het op neer.

‘Juist is Juist’ definieert heldere en eerlijke principes en praktijken voor samenwerkingen in de kunstensector. Het doet dat voor alle disciplines: podiumkunsten, muziek (van pop tot klassiek), beeldende en audiovisuele kunsten. Iedereen die creëert, speelt, tentoonstelt, cureert en resideert heeft dankzij ‘Juist is Juist’ toegang tot informatie over juiste arbeidsrelaties. En dat voor alle betrokken partijen: opdrachtgevers en opdrachtnemers, producenten en coproducenten, presentatieplekken en bespelers.

Kunst wordt ontwikkeld, gemaakt en gepresenteerd door mensen: kunstenaars en kunstwerkers. Om ten volle tot artistieke kwaliteit te komen en daarbij een cultureel-maatschappelijke rol te spelen, moeten deze mensen in goede omstandigheden kunnen werken. 

 

Goed bestuur

Transparantie in beslissingen, geen belangenvermenging, een mooi evenwicht tussen bestuurders, management en personeel. Maar ook veiligheid op de werkvloer, haalbare uren, gezond financieel beheer, een degelijke archiefwerking, duurzaamheid.

In juni 2020 werd een nieuwe Bestuurscode Cultuur decretaal ingevoerd. De Algemene Vergadering van CAMPO integreerde de acht basisprincipes reeds in het huishoudelijk reglement dat goedgekeurd werd op 20 juni 2017.

 

  • De organisatie expliciteert haar missie om culturele waarde te creëren, over te dragen en/of te bewaren.
  • De organisatie past de principes van de Bestuurscode Cultuur toe, proportioneel aan haar omvang en maturiteit, en licht periodiek toe hoe zij dat heeft gedaan. De organisatie volgt de aanbevelingen op maar kan er gemotiveerd van afwijken.
  • Bestuur en directie handelen integer en in het belang van de organisatie.
  • Bestuur en directie zijn zich bewust van hun eigen rol en de onderlinge verdeling van taken, verantwoordelijkheden en bevoegdheden, en handelen ernaar.
  • Het bestuur voert zijn controlerende, adviserende, strategische en werkgeversrol op een professionele, constructief-kritische en onafhankelijke wijze uit en waarborgt de inhoudelijke en/of artistieke integriteit.
  • Het bestuur wordt evenwichtig samengesteld op een wijze die deskundigheid en diversiteit waarborgt en een betrokkenheid bij de organisatie veronderstelt.
  • De directie is verantwoordelijk en bevoegd voor de algemene en dagelijkse leiding, het functioneren en de resultaten van de organisatie.
  • Het bestuur en de directie gaan zorgvuldig, ethisch en verantwoord om met de mensen en de middelen van de organisatie.

 

Integriteit

Wat doen we tegen grensoverschrijdend gedrag en vóór psychosociaal welzijn? Wat zijn de procedures? En worden die ook effectief ingezet? Het is nl. niet voldoende dat er meldingskanalen en vertrouwenspersonen zijn. Iedereen, van vrijwilliger tot voorzitter, moet natuurlijk ook op de hoogte zijn. CAMPO werkte een integriteitsbeleid op maat uit.

De zakelijk leider is de interne preventieadviseur (de werkgever) omdat we een organisatie zijn die minder dan 20 FT equivalenten heeft. Een vertrouwenspersoon werd aangesteld (HR-medewerker).

De externe preventieadviseur bij psychologische risico’s is de dienst IDEWE, die bij ernstige zaken rechtstreeks kan worden ingelicht.

De concrete maatregelen werden als bijlage bij het arbeidsreglement gevoegd dat geüpdatet werd in 2019.

We volgen de sectoriële afspraken ter bescherming tegen psychosociale risico’s op het werk met inbegrip van stress, geweld, pesterijen en ongewenst seksueel gedrag (zie arbeidsreglement Art. 46), en leven de principes van de Welzijnswet van 4 augustus 1996 inzake het welzijn op het werk na.

Art. 46 Geen enkele daad die psychosociale risico’s inhoudt met inbegrip van daden van geweld, pesterijen of ongewenst seksueel gedrag op het werk mag worden toegelaten of getolereerd. Dit geldt voor werkgever en werknemer, maar ook voor derden die in contact komen met werknemers voor de uitvoering van hun werk.

De psychosociale aspecten (stress, conflicten, …) in de werkomgeving moeten voldoende aandacht krijgen. Tijdens personeelsmeetings wordt de aandacht gevraagd voor de problematiek en verwezen naar de mogelijkheden binnen het preventiebeleid, met name de mogelijkheid om de externe preventiedienst in te schakelen.

We willen correct omgaan met elkaar en hanteren nultolerantie tegenover grensoverschrijdend gedrag. We sensibiliseren en bespreken het item tijdens functioneringsgesprekken. We streven een open communicatiecultuur na.

 

Divers en inclusief werken

CAMPO ondersteunt verschillende organisaties die exclusief inzetten op inclusiviteit: MAF met WIPCOOP, Platform-K, Refu Interim. We werken mee binnen DIG (Diversiteit en Inclusie Gent, de opvolger van de voormalige Diversiteitswerf en permanente werkgroep binnen het GKO, het Gentse kunstenoverlegplatform: www.gentskunstenoverleg.be). We willen de DIG-engagementsverklaring in de praktijk omzetten en volgen de checklist over inclusief ondernemen op.

Ons collectief engagement voor Diversiteit en Inclusie als Gentse cultuursector (DIG)
 

  • We kiezen voor gelijkwaardige inclusie. We zijn bereid om sleutels echt af te geven en onze macht te herverdelen. Onbereikbare doelgroepen bestaan niet, onbereikbare organisaties wel: we focussen op het ontdekken en wegwerken van interne drempels en blinde vlekken.
  • We installeren een DIG-team binnen onze werking. Minstens één DIGGER van onze organisatie neemt deel aan de Lerende Netwerken Diversiteit en Inclusie Gent. We engageren ons om onze ervaring en kennis open en kwetsbaar met andere organisaties te delen.
  • We werken met elkaar vanuit een code of conduct rond safe space.
  • We vertalen deze collectieve intenties de komende jaren in concrete en ambitieuze acties op maat van onze werking. We zetten in op het verhogen van participatie en representatie van mensen met migratieachtergronden in alle lagen van onze werking. Geen diversiteit zonder inclusie: duurzaam representatiever worden is altijd ingebed in structureel inclusief beleid.
  • We vertalen ons engagement naar een budgettair kader.
  • We implementeren de DIG-zelfreflectietools in onze werking. We evalueren onze acties zelfkritisch en volgen de kwaliteit en de impact ervan op.

 

Klimaatbewustzijn en duurzame kunstenpraktijk

CAMPO is lid van en bestuurder bij Greentrack en propageert de missie en visie van deze denk- en doetank van de Gentse cultuursector die door uitwisseling en experiment bouwt aan een volhoudbare toekomst. We onderschrijven het tienpuntenprogramma van Greentrack (www.greentrack.be) en implementeren de voorgestelde acties.

  • We trachten ons energieverbruik zo laag mogelijk te houden en jaarlijks te verminderen. Daarvoor kiezen we voor hernieuwbare energie en energiezuinige apparatuur, schakelen we apparatuur uit als we die niet gebruiken, trachten we de gebouwen waarin we werken zo goed mogelijk te isoleren, sensibiliseren we gebruikers van infrastructuur en apparatuur en nemen we waar mogelijk structurele maatregelen om de energievraag te beperken. Bij het plannen van producties is rationeel omgaan met energie een van de ontwerpprincipes die we hanteren.
  • We kiezen zoveel mogelijk voor duurzame mobiliteit en het openbaar vervoer en trachten onze bezoekers en medewerkers daar ook toe te motiveren. Bij het vergoeden van verplaatsingen stimuleren we de duurzame keuzes. Wanneer we toch het vliegtuig nemen, proberen we de CO2-uitstoot te compenseren.
  • Onze maaltijden en de catering die we aan artiesten en bezoekers bieden, is zoveel mogelijk vegetarisch, biologisch en lokaal. Op verplaatsing gaan we op zoek naar gelijkaardige voeding. Het water dat we drinken en aanbieden aan anderen, is zoveel mogelijk kraantjeswater. We ondernemen acties om voedselverspilling te vermijden en stimuleren externe cateraars die we inhuren om dezelfde principes te volgen.
  • We proberen onze materialen zoveel mogelijk te hergebruiken en bij nieuwe aankopen rekening te houden met duurzame productie en hernieuwbaarheid. We delen materialen en ruimtes met elkaar en met anderen. Waar mogelijk kiezen we voor producten uit Fair Trade.
  • We springen zuinig om met water en moedigen onze bezoekers aan om dat ook te doen. Waar mogelijk gebruiken we regenwater. Om vervuiling van water te vermijden gebruiken we biologisch afbreekbare (poets)producten.
  • Om afval te beperken, werken we zo vaak mogelijk met herbruikbare bekers of glas. We zijn spaarzaam in het drukken van promotiemateriaal. We recycleren het overige afval; waar mogelijk composteren we groenafval.
  • We zijn ons bewust van de impact van het financiële systeem en kiezen voor een duurzame bank. Indien dit niet mogelijk is, leggen we aan onze bank voor dat duurzaamheid een belangrijk principe is en vragen we naar ethische bankproducten.
  • We zetten in op toegankelijkheid in de brede zin van het woord. Medewerkers, bezoekers en vrijwilligers met de meest uiteenlopende achtergrond en beperkingen moeten zoveel mogelijk ook bij ons terechtkunnen.
  • We zetten in op sociaal-rechtvaardige volhoudbaarheid, wat tot uiting komt in het loonbeleid en een eerlijke vergoeding van artiesten en medewerkers. We besteden aandacht aan een evenwichtige verhouding tussen werk en gezin en aan inspraak en betrokkenheid van medewerkers en stakeholders.
  • We zijn ons bewust van onze voorbeeldrol en willen zowel in onze werking als in de artistieke praktijk waar mogelijk inspireren tot en ons engageren voor een sociaal-rechtvaardige en duurzame samenleving.

Deze policies kwamen tot stand door de inzet, expertise en volharding van belangenbehartigers, fondsen, sectororganisaties, vakbonden, denktanks en actiegroepen.

Voor het tekstmateriaal danken we Kunstenpunt, het Sociaal Fonds Podiumkunsten, Het Fonds voor Cultuurmanagement, oKo en de campagne ‘Juist is Juist’, het Gents Kunstenoverleg en DIG, Greentrack, De Gentse Landschapstekening 2021, …