Stephanie Kayal

Walvissen hebben een bijzondere betekenis voor choreografe en danseres Stephanie Kayal. In haar recentste voorstelling Galactic Crush 2: Into the Cold (2025) weven de klanken van deze mythische wezens zich door de soundscape, ontworpen door haar vaste artistieke partner Abed Kobeissy. Terwijl Kayal pendelt tussen Beiroet en Brussel, woont Kobeissy in Beiroet. Samen creëren zij verbeeldingsvol werk tegen de achtergrond van de oorlog en het leed in hun thuisland en de regio, veroorzaakt door de Israëlische agressie.

Zelf zegt Kayal het volgende over walvissen: “Walvissen hebben me altijd gefascineerd. Die fascinatie werd alleen maar sterker tijdens de genocide in Gaza en de oorlog in Libanon. Ik begon meer dan ooit naar video’s over deze zeedieren te kijken; ik deelde ze met Abed en ook hij raakte verslaafd. We spraken er toen nooit over waarom dat zo was. Het leek alsof we een bekend gezicht in de menigte hadden gevonden en we er onweerstaanbaar door werden aangetrokken.”

In haar werk zoekt Kayal de grens op tussen fictie en realiteit. Galactic Crush 2: Into the Cold bevat elementen als superkrachten, antihelden en ruimtereizen – fictieve motieven die Kayal plaatst tegenover de hopeloosheid tussen het puin in Libanon. Vanuit een low-tech esthetiek en absurde, donkere humor vindt ze manieren om met die machteloosheid om te gaan en het publiek deelgenoot te maken van die ervaring.

Tijdens haar onderzoeksresidentie bij CAMPO exploreert Kayal ideeën voor een nieuwe voorstelling. De walvissen, die al langer deel uitmaken van haar artistieke traject, vormen ditmaal het centrale onderwerp. Via de strategie van een ‘valse documentaire’ onderzoekt Kayal, opnieuw samen met Kobeissy, hoe walvissen een metafoor kunnen zijn voor de ‘schoonheid van de uitzondering’. In een wereld die wordt gedomineerd door allerhande regels, wetten en asymmetrische machtsverhoudingen, ontstaat schoonheid vaak slechts bij gratie van de uitzondering. Volgens Kobeissy en Kayal is het precies die zeldzaamheid die wreedheid uitlokt: geweld is de regel, schoonheid de uitzondering.

Kayal: "Walvissen hebben me altijd geraakt als solitaire wezens. Ze zijn op zovele manieren anders, zoals dat ene kind in de klas dat geen vrienden heeft, simpelweg omdat hij/zij/die er anders uitziet – of het nu gaat om kleur, postuur of gedrag. Walvissen hebben alleen elkaar. Dat is precies wat bijvoorbeeld de Palestijnen en wij in Libanon voelen: dat we alleen elkaar hebben terwijl we uitsterven. Opeens zijn ook wij een bedreigde diersoort geworden. Ik zal nooit vergeten hoe politici en journalisten in westerse talkshows reageerden op de vraag: 'Maar hoe zit het dan met het doden van burgers in Gaza?' Hun antwoord was: 'Kun je nu eens ophouden over steeds hetzelfde onderwerp? Stop met dat gezeur over de dode burgers in Gaza!' Het voelde alsof ons werd gevraagd om niemand tot last te zijn terwijl we sterven. Om het ergens ver weg te doen. Later ontdekte ik dat walvissen dat ook doen.”

Stephanie Kayal en Abed Kobeissy onderzoeken tijdens hun residentie bij CAMPO enkele ideeën die ze meenemen uit hun vorige voorstelling Galactic Crush 2: Into the Cold (2025).